Қазақстанда жол қозғалысы қауіпсіздігін арттыру бағытындағы жұмыстар жаңа деңгейге көтеріліп келеді. Соның айқын көрінісі — орташа жылдамдықты бақылау жүйесінің кеңеюі. 2026 жылдың соңына дейін бұл жүйе тағы 16 ақылы жол учаскесіне енгізілмек. Бұл туралы Дархан Иманашев мәлімдеді. Аталған жүйе алғаш рет 2024 жылдың соңында енгізіліп, бүгінде өз тиімділігін дәлелдеп отыр. Қазіргі таңда ол сегіз негізгі бағытта жұмыс істейді. Камералар көліктің жолдың белгілі бір бөлігін қанша уақытта жүріп өткенін тіркеп, орташа жылдамдықты есептейді. Яғни жүргізуші тек камера алдында ғана жылдамдығын азайтса да, бүкіл жол учаскесіндегі қозғалыс уақыты есепке алынады. Қазақстан бойынша бұл жүйе енгізілгеннен бері жол-көлік оқиғалары шамамен 20 пайызға азайған. Бұл бақылаудың жаңа тәсілі жүргізушілердің тәртібіне нақты әсер етіп жатқанын көрсетеді. Мамандардың пікірінше, дәл осындай цифрлық бақылау әдістері алдағы уақытта жол қауіпсіздігінің негізгі құралдарының біріне айналады. Қазір жүйе Астана – Щучинск автожолы, Астана – Павлодар автожолы, Шымкент – Қызылорда автожолы және Шымкент – Тараз автожолы сияқты негізгі магистральдарда жұмыс істеп тұр. Сонымен қатар Павлодар–Семей–Қалбатау, Орал–Ресей шекарасы және Жібек Жолы–Теміртау бағыттары да қамтылған. Айта кету керек, бұл жүйе тек бақылаумен шектелмейді. Ол деректерді жинап, талдау арқылы қауіпті учаскелерді анықтауға мүмкіндік береді. Соның негізінде жол инфрақұрылымын жақсарту, қосымша белгілер орнату немесе жөндеу жұмыстарын жоспарлау жеңілдейді. Айыппұл мөлшері бұрынғыдай сақталады. Жылдамдықты 10–20 км/сағ асырғаны үшін 5 айлық есептік көрсеткіш, ал 40 км/сағ және одан жоғары асырған жағдайда айыппұл айтарлықтай өседі. Қайталанған құқықбұзушылықтар үшін жаза одан да қатаң болады. Статистика көрсеткендей, ең көп заңбұзушылық Шымкент – Қызылорда автожолы бойында тіркелген. Бұл бағытта ондаған мың жүргізуші орташа жылдамдық талабын сақтамаған. Сарапшылар бұл өзгерістердің тағы бір маңызды тұсына назар аударады жүргізушілердің мінез-құлқы өзгеріп келеді. Бұрын көптеген жүргізуші тек камера тұрған жерлерде ғана жылдамдығын азайтса, енді бүкіл жол бойында тәртіп сақтауға мәжбүр. Бұл өз кезегінде апат қаупін төмендетеді. Алдағы уақытта мұндай жүйелер тек ақылы жолдармен шектелмей, басқа да маңызды бағыттарға енгізілуі мүмкін. Бұл жол қозғалысын толық цифрландыруға жасалған қадамдардың бірі. Нәтижесінде, қауіпсіз әрі тәртіпті жол мәдениетін қалыптастыруға мүмкіндік артады.
Қазақстан жолдарында жаңа тәртіп
